Οι 20 καλύτερες ταινίες της δεκαετίας του 2010

Καθώς ο χρόνος και ο κόσμος μοιάζουν να κινούνται ολοένα και πιο γρήγορα, το σινεμά λειτουργεί τόσο ως μια πυξίδα αλλά και σαν μια άγκυρα που σε βοηθά να περιηγείσαι μέσα στα χρόνια και να ζεις στην εποχή σου, απαλλαγμένος από νοσταλγία για τις καλύτερες μέρες ενός εξωραϊσμένου παρελθόντος.

Τη δεκαετία που μας πέρασε παρακολούθησα πάνω από 1000 νέες ταινίες, και είχα την τύχη για ένα μεγάλο διάστημα να πληρώνομαι για αυτό. Πάντα θα αγαπώ το σινεμά και θα πηγαίνω σε αυτό, αλλά για τα 2010s δεν μπορείς να διαχωρίσεις τη ζωή μου μακριά από αυτό, και για εμένα αυτό είναι ανεκτίμητο.

Αυτές ήταν οι 20 αγαπημένες μου ταινίες από τον Ιανουάριο του 2010 έως τον Δεκέμβριο του 2019:

20)Cemetery of Splendour (Apichatpong Weerasethakul)

Η πραγματικότητα και οι παραισθήσεις που προκύπτουν από τα πιο μελανά και σκοτεινά σημεία της γίνονται ένα ενιαίο σώμα, σε μία ταινία που με στοίχειωσε σε βαθμό που δεν περίμενα, και δε σταμάτησα να επεξεργάζομαι κομμάτια της εβδομάδες, μήνες και χρόνια μετά την προβολή της στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης.

19) Mia Madre (Nanni Moretti)

Μια σκηνή από το παρελθόν, από το παρόν ή από το μέλλον σου που θες να παριστάνεις ότι δεν υφίσταται και να την απωθήσεις στο πίσω μέρος του μυαλού σου, αλλά θα βρει τον τρόπο της να επανέλθει και να παραλύσει κάθε σου άλλη σκέψη. Μαζί με το series finale του «Please Like Me», η σημαντικότερη σκιαγράφηση της ζωής που συμβαίνει με τον πιο κυνικό και σαδιστικό τρόπο που παρακολούθησα αυτή τη δεκαετία.

18) Force Majeure (Ruben Östlund)

Ένα τόσο εγκεφαλικό και συγκροτημένο think piece για το χάσμα και την έλλειψη επαφής που υπάρχει στις ανθρώπινες σχέσεις και για το πόσο εύκολα μπορούν να έλθουν στην επιφάνεια, δεν έπρεπε να έχει μεγάλη κινηματογραφική αξία. Και όμως έχει.

17) American Honey (Andrea Arnold)

Η αληθινή περιπέτεια - αυτή που θα σε κάνει να αλλάξεις τις πεποιθήσεις σου και να γνωρίσεις ποιος πραγματικά είσαι – δεν είναι ποτέ εξωραϊσμένη. Είναι πάντα επικίνδυνη και άγρια και σε οδηγεί στο να ανακαλύψεις πράγματα για τον εαυτό σου που η πλειοψηφία του κόσμου δεν τολμά ή δε θέλει να εξερευνήσει. Λίγες είναι οι φορές που αυτό το αίσθημα μεταφέρεται αυτούσιο στην τέχνη. Το «American Honey» είναι μια από αυτές.

16) Post Tenebras Lux (Carlos Reygadas)

Ένας εφιάλτης που δε θυμάσαι τι περιλάμβανε αλλά δεν μπορείς να ξεχάσεις πώς σε έκανε να αισθανθείς. Σινεμά on acid.

15) Tangerine (Sean Baker)

Όταν κάθε κύτταρό σου ζει και αναπνέει στην εποχή του, τότε είσαι ικανός να δημιουργήσεις κάτι που είναι μπροστά από αυτή. Ένα σπουδαίο κινηματογραφικό επίτευγμα.

14) Portrait of a Lady on Fire (Céline Sciamma)

Το πορτραίτο του παλιού που ραγίζει και της ελπίδας για μία νέα κινηματογραφική δεκαετία πολυφωνίας, αυθεντικότητας και αλήθειας που αναδύεται. Τα τελευταία λεπτά με διέλυσαν.

13) Spring Breakers (Harmony Korine)

Τίποτα άλλο δεν οπτικοποίησε καλύτερα την Great Depression που αντιμετώπισε κατά την ενηλικίωσή της η γενιά του Instagram και των memes, της παρατεταμένης ανίας και του trap, της κλιματικής αλλαγής και του εργασιακού κατακερματισμού. Iconic.

12) The Assassin (Hou Hsiao-hsien)

Είναι υπέροχο αυτό που στην εποχή μας αν δε βρίσκεις τα λόγια για να γράψεις ένα ποίημα μπορείς τόσο απλά να το δείξεις.

11) Two days, One Night (Dardenne brothers)

Όταν το σινεμά αφουγκράζεται την εποχή του και επιτυγχάνει να σωματοποιήσει το πιο επιτακτικό της συναίσθημα, τότε φαντάζει σαν το πιο σημαντικό πράγμα στον πλανήτη. Μήπως επειδή τελικά είναι;

10) Lady Bird (Greta Gerwig)

Εάν η ζωή είναι ένα διαρκές γαϊτανάκι αποχαιρετισμών, τότε ο πιο γλυκόπικρος είναι αυτός στην αθωότητα της εφηβείας που φέρνει η ενηλικίωση. Ούτε η πρώτη, ούτε η καλύτερη φορά που έχουμε δει αυτό το αντικείμενο στο σινεμά, από τις μετρημένες στα δάχτυλα του ενός χεριού, ωστόσο, που το έχουμε δει τόσο αυθεντικά δοσμένο.

9) Personal Shopper (Olivier Assayas)

Το «Personal Shopper» είναι σαν το aftermath της πρώτης γερής κρίσης πανικού που βιώνεις όταν συνειδητοποιείς ρεαλιστικά τη θνητότητά σου. Γιατί αυτή η τόσο δύσκολη διαδικασία αποδοχής δεν είναι τίποτε άλλο από τη δυσθεώρητη προσπάθεια χώνεψης του τετελεσμένου του χρόνου. Ένα είναι σίγουρο: όπως και αν αντιμετωπίσεις αυτή την αλληλουχία σκέψεων και σε ό,τι και αν πιστέψεις ώστε να προχωρήσεις παρακάτω, τίποτα δε θα είναι πια τόσο αυθόρμητο και αθώο όπως πριν. 

8) Arrival (Denis Villeneuve)

Η μελαγχολία ως εξωγήινη μορφή επικοινωνίας. Όταν το sci-fi ξεκινά από την ανάγκη διήγησης μιας προσωπικής ιστορίας και καταλήγει να διηγείται μια εξίσου προσωπική ιστορία, μπορεί να εξελιχθεί σε τόσο συναρπαστικό και βιωματικό ταξίδι.

7) The Social Network (David Fincher)

Τα 10s ήταν η δεκαετία μέσα στην οποία τα social media εξελίχθηκαν από δημόσια αφελή ημερολόγια της μετεφηβικής μας καθημερινότητας σε μηχανές μαζικής κατασκοπείας που απειλούν ανοιχτά τη δημοκρατία, μέσα από τις οποίες μπορείς να αγοράσεις ενυδατική κρέμα και πάνες. Αν κάποιος χρειάζεται το αποτύπωμα της γενιάς από την οποία ξεκίνησε η ζωή μας μέσα σε οθόνες, το «Social Network» θα είναι πάντα εκεί για να εμβαθύνει και να λύσει κάθε απορία.

6) Under the Skin (Jonathan Glazer)

Το να δημιουργήσεις μια ταινία που χωνεύει την αισθητική, τις εικαστικές τέχνες και τις μουσικές τάσεις της εποχής της, χωρίς να αποτελεί μουσειακό έκθεμα, μοιάζει με κατόρθωμα. Όταν είσαι ο Jonathan Glazer είναι άλλη μία μέρα στη δουλειά.

5) Tabu (Miguel Gomes)

Για να δανειστώ μια ατάκια από μια ταινία που βρίσκεται παρακάτω, δεν το θυμάμαι στην ολότητά του, αλλά θυμάμαι ακριβώς πώς με έκανε να νιώσω. Γιατί αν δεν χάσεις κάτι, δεν πρόκειται να το εκτιμήσεις ποτέ.

4) Toni Erdmann (Maren Ade)

Ζεις το όνειρό σου σε μια δουλειά γραφείου, αναβάλλεις όλα τα σχέδια για εξόδους επιζητώντας μονάχα την καριέρα και τη θαλπωρή του σπιτιού σου, και καταλήγεις να ζεις μέσα από τις αναμνήσεις των social media σου, αναζητώντας στιγμές που δε βίωσες ποτέ γιατί ήσουν απασχολημένος με το να ζεις σαν να είσαι αθάνατος και κανείς γύρω σου να μην πεθαίνει ποτέ. Το «Toni Erdmann» είναι αλάτι στην πληγή και φάρμακο μαζί.

3) Phantom Thread (Paul Thomas Anderson)

Δεν υπάρχει τίποτα που να αφορά τις ανθρώπινες σχέσεις και ο Paul Thomas Anderson να μην καταφέρνει να το χωρέσει εδώ. Ίσως από τις πιο ολοκληρωμένες ταινίες που έχουν φτιαχτεί ποτέ, και με πρωταγωνιστή τον Daniel Day-Lewis στον τελευταίο ρόλο της καριέρας του. Already a classic.

2) Amour (Michael Haneke)

Η μεγαλύτερη ιστορία αληθινής αγάπης και η πιο συγκλονιστική ιστορία παραλυτικού τρόμου της δεκαετίας. Ναι, ταυτόχρονα.

1) Frances Ha (Noah Baumbach)

Αυτή η ταινία κατάφερε να εκφράσει μέσα σε _ λεπτά όλα όσα θέλω από τη ζωή αλλά δεν κατάφερνα να αποκρυσταλλώσω τις σκέψεις μου ώστε να τα καταγράψω σε μια σειρά. Δεν είναι μόνο η ταινία που είδα περισσότερες φορές μέσα στη δεκαετία: για την ακρίβεια θεωρώ πως είναι ένας φίλος. Αφήνω πίσω μια γεμάτη δεκαετία -πολύ πιο ώριμος αλλά εξίσου ανήσυχος και με καμία διάθεση να βολευτώ- γνωρίζοντας πως το «Frances Ha» και το «Modern Vampires of the City» των Vampire Weekend θα είναι μαζί μου για πάντα και τα 10s θα ήταν πολύ πιο άδεια χωρίς αυτά.