Το «Cam» είναι το θρίλερ της ψηφιακής εποχής που χρειαζόμαστε

Φαντάσου πως μια μέρα ξυπνάς, πιάνεις το κινητό σου (γιατί αυτό είναι το πρώτο πράγμα που θα κάνεις) για να δεις τι συνέβη στο ίντερνετ όσο εσύ κοιμόσουν και συνειδητοποιείς πως έχεις χάσει τον κωδικό σου για όλους τους λογαριασμούς σου στα social media. Μοιάζει με την αρχή ενός καφκικού εφιάλτη του 21^ου αιώνα που σου προκαλεί ένα αίσθημα ασφυξίας και μόνο στην ατένισή του.

Την ίδια στιγμή, φαντάσου πως ξυπνάς μια μέρα και χάνεις την ταυτότητά σου στον έξω κόσμο και όλα τα στοιχεία σου διαγράφονται ξαφνικά από παντού. Γίνεσαι ένας κανένας, αλλά όλοι οι λογαριασμοί σου στα social media παραμένουν ανέγγιχτοι, ακριβώς ως έχουν. Ό,τι πριν από μερικές δεκαετίες φάνταζε ως ο απόλυτος εφιάλτης, σήμερα μοιάζει λιγότερο τρομακτικό συγκριτικά με την απώλεια των δεδομένων μας στα social media.

Μπορεί και εγώ αλλά και η πλειοψηφία του κύκλου μου να έχουμε περιορίσει ως ένα βαθμό το ρυθμό που ενημερώνουμε τη διαδικτυακή μας παρουσία με νέο περιεχόμενο, χωρίς βέβαια αυτό να εξαργυρώνεται σε λιγότερο online χρόνο -απλά αυτός διοχετεύεται και εκφράζεται διαφορετικά. Το σίγουρο είναι πως αυτή η περσόνα που έχεις δημιουργήσει διαδικτυακά στα δέκα αυτά χρόνια που τα κοινωνικά δίκτυα εγκαθίδρυσαν μια νέα παράλληλη (άλλοτε συγκρουόμενη και άλλοτε συμπληρωματική) πραγματικότητα και προσέδωσαν στον καθένα ένα ρόλο, είναι αναπόσπαστο κομμάτι αυτού που πια είσαι ανά πάσα ώρα και στιγμή.

Να το θέσω πιο απλά: όλο αυτό το διάστημα έχω παρατηρήσει πως αλλιώς συμπεριφέρομαι όταν βλέπω κόσμο που έχω γνωρίσει αρχικά σε δραστηριότητες της έξω ζωής (στο σχολείο, στη δουλειά, οπουδήποτε) και διαφορετικά απέναντι σε όσους έχω γνωρίσει πρώτα από τα social media. Την ίδια στιγμή, το ίδιο νιώθω πως κάνουν και οι άλλοι. Αυτό συνήθως συμβαίνει από μόνο του, υποσυνείδητα, αλλά μέχρι να υπάρξει κάποια πιο προσωπική σύνδεση, αυτές οι επαφές έχουν να κάνουν περισσότερο με τη σύμπραξη των ταυτοτήτων που οι εμπλεκόμενοι έχουν δημιουργήσει στο διαδίκτυο και λιγότερο με το ποιος μπορεί να είσαι στον offline χρόνο σου.

Αυτές είναι σκέψεις που με απασχόλησαν μετά το τέλος του «Cam», ένα από τα λίγα θρίλερ που με έκαναν να αισθανθώ τόσο άβολα φέτος, ίσως επειδή αντιλαμβάνεται τόσο καλά την αισθητική, τις δυναμικές και το περιεχόμενο της ψηφιακής επικοινωνίας σήμερα. Ναι, μπορεί η ιστορία να αφορά τη ζωή ενός camgirl (και χάρη στο σενάριο της Isa Mazzei, η οποία έχει προσωπική εμπειρία στο χώρο, γνωρίζει σε βάθος το πεδίο ώστε να μπορεί να προβεί σε σχολιασμό του), αλλά εν γένει θέτει στο μικροσκόπιο ολόκληρη την ψηφιακή μας παρουσία, προσπαθώντας να εξερευνήσει τη σύνδεση που έχουμε με αυτή τόσο εμείς, όσο και αυτοί στους οποίους απευθυνόμαστε στο χρόνο που ξοδεύουμε online.

Φυσικά, σε μια πρωτογενή βάση, το «Cam» θέλει και να στηλιτεύσει τον τρόπο που αντιμετωπίζεται το γυναικείο σώμα από την πλευρά του male gaze και να οδηγήσει σε μια χειραφέτηση και επανάκτησή του. Για να το πετύχει αυτό αξιοποιεί μια κλινικά αποστειρωμένη αισθητική παλέτα που μοιάζει με αυτή του τηλεοπτικού «The Girlfriend Experience». Είναι μια πολύ κυνική και ψυχρή προσέγγιση, η οποία αν και έχει κινηματογραφική άποψη μπορεί να λειτουργήσει εξίσου καλά στην οθόνη του κινητού σου. Το σινεμά της μεγάλης οθόνης δε θα πεθάνει τόσο σύντομα, αλλά ως τέχνη που αφουγκράζεται την εποχή της εξελίσσεται και αυτή είναι μια μορφή της που αν την αφορίσεις θα είναι σαν να εξοστρακίζεις την εξέλιξη αυτού που αγαπάς.

Από το πρώτο πλάνο, το «Cam» σε κάνει να επενδύεις και να ενδιαφέρεσαι για αυτό, όχι επειδή απαραίτητα νιώθεις κάποια προσωπική σύνδεση με την πρωταγωνίστρια (άσχετα από την ερμηνεία της Madeline Brewer, η οποία επινοώντας ένα μοντέρνο body horror είναι σίγουρα μέσα στις δυο-τρεις αγαπημένες μου της χρονιάς), αλλά γιατί καταφέρνει να σε πείσει πως παρακολουθείς κάτι ωμό και σημαντικό και γιατί σταδιακά αισθάνεσαι τι είναι αυτό που διακυβεύεται.

Μπορεί εν προκειμένω το επίκεντρο να είναι η περσόνα ενός camgirl και η προσπάθεια εξέλιξης και ανέλιξής της, την ίδια στιγμή μπορεί όμως να λειτουργήσει και ως αλληγορία για τη βιομηχανία των influencers, για όποιον αποσκοπεί να πετύχει οτιδήποτε μέσω του ίντερνετ ή απλώς για κάποιον που θέλει να κρατήσει ενεργή την καθημερινή διαδικτυακή παρουσία του. Και καθώς στην τελευταία αυτή ομάδα ατόμων ο σκοπός της διαρκούς ανανέωσης της διαδικτυακής τους παρουσίας είναι καθαρά υπαρξιακός, αυτός ακριβώς είναι και ο λόγος που το «Cam» μοιάζει και είναι τόσο τρομακτικό. Όταν κάτι παύει να ισχύει εφόσον δεν έχει υπάρξει και στον ψηφιακό κόσμο, η απειλή της αλλοίωσης της περσόνας αυτής που έχεις οικοδομήσει ισούται με δημιουργία ενός αέναου υπαρξιακού κενού. Δεν το περίμενα ένα απόγευμά μου καθημερινής στο Netflix να εξελιχθεί τόσο σκοτεινό.